Vriendelijkheid die antwoordt
Leerdoel Aan het eind van deze les kunnen leerlingen compassie beschrijven als moeilijkheid opmerken en met zorg reageren, en een kleine reactie voorstellen die respecteert wat iemand misschien nodig heeft.
- Tijd
- 40 minuten
- Hoe de groep werkt
- Groepjes van drie of vier
- Je hebt nodig
- Papier en pennen; verzonnen situaties op strookjes of op het bord
- Opent met
- Drie stille wensen
Voordat je begint
Houd alle situaties verzonnen en de reactie die aan jezelf gericht is privé. Maak duidelijk dat leeftijdsgenoten geen geheimhouding horen te beloven en geen verantwoordelijkheid horen te nemen voor ernstige zorgen.
Lees de volledige notitie over zorg en veiligheid Het aanpassen voor je klas Een briefje voor thuis bij deze les
Open deze tekening in de bibliotheek
Waarom dit ertoe doet
Mensen dragen vaak moeilijkheden die niet zichtbaar zijn. Compassie betekent lijden opmerken, ook ons eigen lijden, en vragen welke zorg of steun wat verlichting kan brengen. We hoeven niet iemands leven op te lossen of meer te dragen dan veilig is voor ons.
Vaardigheid in context Bezorgdheid voelen om je eigen pijn of die van een ander en die willen verlichten.
Over de vaardigheid van compassieProbeer de interactieve oefeningProbeer het eerst zelf
“Waar het pijn doet” duurt een paar rustige minuten, alleen voor jou, voordat je het lesgeeft. Niets wat je erin schrijft wordt bewaard of verstuurd.
Open met “Drie stille wensen”
5 minGebruik Drie stille wensen als een persoonlijke oefening. Leerlingen kunnen hun handen houden waar het prettig is, de woorden aanpassen of gewoon stil zitten.
Adem rustig in en geef jezelf een eenvoudige, vriendelijke wens mee voor de dag die komt, met woorden die natuurlijk voor je voelen.
Denk aan iemand om wie je geeft en geef diegene dezelfde wens, zonder dat je je diegene duidelijk hoeft voor te stellen.
Als het prettig voelt, breid de wens dan uit naar het hele lokaal, ook naar mensen die je niet goed kent.
Je kunt de wens op elk moment bij jezelf houden, en niets hoeft hardop gedeeld te worden.
Let op Sommige leerlingen stellen zich liever geen ander persoon voor. Houd vriendelijkheid voor jezelf, neutrale aandacht en stil observeren de hele tijd beschikbaar.
Uitleg door de docent
10 minCompassie begint met erkennen dat iets moeilijk is en reageren zonder je af te wenden of er snel overheen te stappen. Empathie helpt ons de ervaring van een ander aan te voelen; compassie omvat ook de wens of de daad om verlichting te brengen.
De reactie moet passen bij de situatie. Soms is het een berichtje, een vrijgehouden plek of een vriendelijkere zin tegen onszelf. Soms is het vragen wat zou helpen, een volwassene die je vertrouwt erbij halen of respecteren dat iemand ruimte wil. Zorg zonder grenzen kan onveilig worden, dus compassie houdt ook in dat je weet wat wel en niet van jou is om te dragen.
Vragen voor de groep
- Wat is het verschil tussen medelijden, empathie en compassie?
- Waarom kan advies onbehulpzaam voelen als het komt voordat er begrip is?
- Hoe kan zelfcompassie klinken zonder te doen alsof alles goed is?
Een reactie die helpt
16 min- Bied verschillende verzonnen situaties aan, zoals een leerling die buitengesloten wordt, op een nieuwe school begint, spijt heeft van een ruzie of een teleurstellend cijfer haalt voor een proefexamen.
- Geef elk groepje twee situaties en vraag wat de persoon misschien nodig heeft, voordat ze beslissen wat iemand zou moeten zeggen of doen.
- Benoem twee veelvoorkomende valkuilen: de moeilijkheid kleiner maken en een oplossing bieden voordat je hebt geluisterd.
- Vraag groepjes om bij elke situatie één zorgzame zin, één praktische mogelijkheid en één grens of route naar steun van een volwassene op te schrijven.
- Voeg een versie van één situatie toe die op jezelf gericht is. Leerlingen schrijven voor zichzelf de reactie op die ze een vriend zouden geven en denken na of ze zichzelf vergelijkbare zorg zouden kunnen geven.
- Verzamel van elk groepje één zin zonder de persoonlijke reflectie te delen, en merk op hoe de reactie verandert als ze begint met begrip.
Privéreflectie
6 minStel je één kleine en haalbare daad van compassie voor die je de komende dagen zou kunnen bieden, aan jezelf of aan iemand anders. Wat zou kunnen helpen, en hoe kun je ruimte laten voor de eigen keuze van die persoon?
Hoe ze reflecteren Persoonlijk dagboek
Afsluiten
3 minCompassie kan stil en praktisch zijn. We kunnen opmerken wat pijn doet en geven wat veilig van ons is om te geven.
Zorg en veiligheid
Houd alle situaties verzonnen en de reactie die aan jezelf gericht is privé. Maak duidelijk dat leeftijdsgenoten geen geheimhouding horen te beloven en geen verantwoordelijkheid horen te nemen voor ernstige zorgen. Als een situatie te dichtbij komt, bied dan een rustige pauze en volg de gebruikelijke routes voor zorg en veiligheid en leerlingbegeleiding, zonder aan te dringen op details waar anderen bij zijn.
Als iets wat een jongere zegt je zorgen baart, volg dan de gebruikelijke zorg- en veiligheidsroute van je school of organisatie. Dit hoef je niet alleen te dragen.
Het aanpassen
In andere situaties
Neem deze les mee
Het lesplan is bewerkbaar, dus je kunt de namen, de voorbeelden en de tijden aanpassen aan de jongeren voor je.
Om les te geven
Voor leerlingen
Je e-mail opent met de naam van deze les in het onderwerp, en er wordt niets verstuurd tot jij op verzenden drukt. Een mens leest deze berichten.
Of schrijf naar info@recipesforwellbeing.org

