Horen bij de levende wereld
Leerdoel Aan het eind van deze les kunnen leerlingen één levend wezen nauwkeurig observeren en een manier beschrijven waarop het leven daarvan verbonden is met hun eigen leven.
- Tijd
- 40 minuten
- Hoe de groep werkt
- Groepjes van drie of vier
- Je hebt nodig
- Een levend wezen om te observeren, een uitzicht of fotokaarten; papier en pennen
- Opent met
- Eén teken van de lente
Voordat je begint
Gesprekken over natuur en klimaat kunnen verdriet, angst of ervaringen met onveilige omgevingen oproepen. Eis geen kalmte, hoop of persoonlijke verhalen.
Lees de volledige notitie over zorg en veiligheid Het aanpassen voor je klas Een briefje voor thuis bij deze les
Open deze tekening in de bibliotheek
Waarom dit ertoe doet
De levende wereld gaat door in en rond drukke schooldagen, ook als onze aandacht ergens anders is. Eén levend wezen opmerken kan ons eraan herinneren dat menselijk leven afhangt van bredere relaties met lucht, water, bodem, planten en andere soorten. Verbinding vraagt geen toegang tot een indrukwekkend landschap; ze kan beginnen met wat al dichtbij is.
Vaardigheid in context Een empathische relatie met de natuurlijke wereld ontwikkelen en onze onderlinge afhankelijkheid met het leven op aarde erkennen.
Over de vaardigheid van verwantschap met de natuurProbeer de interactieve oefeningProbeer het eerst zelf
“Een brief aan oude verwanten” duurt een paar rustige minuten, alleen voor jou, voordat je het lesgeeft. Niets wat je erin schrijft wordt bewaard of verstuurd.
Open met “Eén teken van de lente”
5 minGebruik Eén teken van de lente als seizoensgebonden opmerken, en pas het seizoen en de plaatselijke tekens aan aan waar de klas is. Leerlingen kunnen een herinnering gebruiken, het uitzicht naar buiten of een afbeelding.
Het seizoen verandert om ons heen, of de tekens nu duidelijk zijn of makkelijk te missen.
Zoek één teken dat je onlangs hebt opgemerkt, of kijk nu door het raam of je er een ziet.
Houd het detail even vast in gedachten, zonder te vragen dat het iets meer betekent.
Als je wilt, geef je teken dan in drie woorden of minder. Passen is welkom.
Let op Aanvaard tekens uit stedelijke, binnen- en denkbeeldige omgevingen, en ga er niet van uit dat de natuur voor iedereen veilig of kalmerend voelt.
Uitleg door de docent
10 minGevoeligheid voor de natuur betekent de levende wereld zien als een relatie in plaats van als decor. We zijn geen losstaande toeschouwers: ons voedsel, onze adem, ons water, onze beschutting en ons klimaat worden gedragen door bredere levende systemen.
Dit vraagt niet om de natuur te romantiseren. De levende wereld kent concurrentie, verval, gevaar en verandering, en ook schoonheid en zorg. Meer aandacht kan verbinding verdiepen en tegelijk ruimte laten voor verdriet, angst, verantwoordelijkheid en de ongelijke toegang die mensen hebben tot gezonde omgevingen.
Vragen voor de groep
- Waar verschijnt de levende wereld in een gewone dag, ook in steden en binnenshuis?
- Wat verandert er als mensen spreken over bij de natuur horen in plaats van haar te bezoeken?
- Wie heeft toegang tot schone, veilige en biodiverse plekken, en wie is verantwoordelijk voor die toegang?
Ontmoet één levend wezen
18 min- Geef elke groep één levend wezen dichtbij of op een afbeelding, zoals een boom, vogel, insect, mos of plant in de klas.
- Besteed twee stille minuten aan het observeren van kleur, vorm, beweging, omgeving en verandering. Houd wat je kunt waarnemen apart van wat je je inbeeldt.
- Maak een kort profiel van wat het organisme misschien nodig heeft, welke relaties het in stand houden en wat het bijdraagt aan zijn omgeving.
- Volg één verbinding tussen zijn leven en menselijk leven, en vermijd beweringen die de groep niet kan onderbouwen.
- Schrijf als creatieve mogelijkheid een of twee regels die het levende wezen tegen de school of de stad zou kunnen zeggen, en benoem duidelijk dat dit verbeelding is.
- Deel één waarneming of verbinding per groep en verzamel de vragen die overblijven.
Privéreflectie
5 minWat is één kleine en haalbare manier om tijdens een drukke dag in contact te blijven met de levende wereld, en welke omstandigheden zouden dat makkelijker maken?
Hoe ze reflecteren Persoonlijk dagboek
Afsluiten
2 minDe levende wereld begint niet aan de rand van een stad of een school. Ze is al deel van de lucht, het water, het voedsel en de relaties die deze dag dragen.
Zorg en veiligheid
Gesprekken over natuur en klimaat kunnen verdriet, angst of ervaringen met onveilige omgevingen oproepen. Eis geen kalmte, hoop of persoonlijke verhalen. Luister rustig naar zorgen zonder door te vragen naar details en volg zo nodig de gebruikelijke routes van leerlingbegeleiding of zorg en veiligheid.
Als iets wat een jongere zegt je zorgen baart, volg dan de gebruikelijke zorg- en veiligheidsroute van je school of organisatie. Dit hoef je niet alleen te dragen.
Het aanpassen
In andere situaties
Neem deze les mee
Het lesplan is bewerkbaar, dus je kunt de namen, de voorbeelden en de tijden aanpassen aan de jongeren voor je.
Om les te geven
Voor leerlingen
Je e-mail opent met de naam van deze les in het onderwerp, en er wordt niets verstuurd tot jij op verzenden drukt. Een mens leest deze berichten.
Of schrijf naar info@recipesforwellbeing.org

